Organize possible causes, test every hypothesis against evidence and avoid blame-based conclusions.
6 modules + assessmentAbout 45 minutesOpen to everyone
Effect or problemPeople and competencePlant, equipment and materialsTask, method and procedureEnvironment and work conditionsMeasurement, monitoring and informationOrganization, management and change
Language
Safety and investigation boundary
Respond to emergencies and make the scene safe first. Preserve evidence and follow local reporting duties. This course does not determine legal liability or replace a competent investigator or regulator instructions.
Module 1
What is an Ishikawa diagram?
An Ishikawa, cause and effect, or fishbone diagram organizes possible causes into clear groups. It opens lines of inquiry. A cause written on the diagram remains a hypothesis until evidence supports it.
Fact
Information supported by a photograph, document, measurement or reliable account.
Hypothesis
A possible explanation that needs evidence.
Supported finding
A conclusion consistent with the available evidence, with uncertainty recorded.
Statement from the investigation
What it is
0 of 3 matched
Module 2
Start with safety and facts
01
Control immediate danger and preserve the scene.
02
Separate observation from interpretation.
03
Do not enter injured-person names or medical details.
04
Use a competent investigator for serious or high-potential events.
Module 3
Write a neutral effect statement
Make the event specific and verifiable. Do not place the assumed cause inside the problem statement.
Weak
The careless worker dropped the panel.
Better
A precast concrete panel moved during lifting and struck a temporary barrier.
Try itWhich problem statement should go at the head of the fishbone?
This puts an assumed cause, and a judgement about a person, inside the problem statement. The investigation is over before it starts.
Right. It's specific, verifiable and neutral. It describes the event and leaves the causes for the diagram to explore.
Still a conclusion dressed up as a statement. "Poor supervision" is a hypothesis that needs evidence first.
Record each possible cause as a hypothesis. Identify evidence that could support or reject it. Search for evidence that challenges the team view.
Hypothesis: The lifting points were not suitable for the panel. Evidence needed: Lift plan, fabrication drawing, lifting-accessory certificate, and photos of the attachment points. Status: Unproven until the evidence is reviewed.
Module 6
Hypothetical project exercise
Training scenario, not a real event
During a precast panel lift on a project, the panel moved sideways and struck a temporary barrier. Nobody was injured. The team stopped work and preserved the scene.
Your task
01
Write a one-sentence neutral effect statement.
02
Propose a hypothesis in each category without labelling anyone careless.
03
Identify evidence that could support or reject each hypothesis.
04
Do not finalize a corrective action before the hypotheses are tested.
حدود السلامة والتحقيق
عالج الطوارئ وأمّن الموقع أولاً. احفظ الأدلة واتبع واجبات الإبلاغ المحلية. هذا التدريب لا يحدد المسؤولية القانونية، ولا يحل محل محقق مختص أو تعليمات الجهة الرقابية.
الوحدة 1
ما هو مخطط إيشيكاوا؟
مخطط إيشيكاوا، المعروف أيضاً بمخطط السبب والنتيجة أو عظم السمكة، يساعد فريق التحقيق على تنظيم الأسباب المحتملة في مجموعات واضحة. الغرض منه فتح مسارات للتحقيق. كتابة فكرة على المخطط لا تثبت أنها سبب جذري.
حقيقة
معلومة تؤيدها صورة أو وثيقة أو قياس أو شهادة موثوقة.
فرضية
تفسير محتمل يحتاج إلى دليل قبل اعتماده.
نتيجة مثبتة
استنتاج يتوافق مع الأدلة المتاحة، مع توثيق حدود عدم اليقين.
عبارة من التحقيق
تصنيفها
تمت مطابقة 0 من 3
الوحدة 2
ابدأ بالسلامة والوقائع
01
سجّل ما حدث ومتى وأين، دون اتهام شخص.
02
افصل ما شوهد فعلاً عما يعتقد الفريق أنه حدث.
03
لا تدخل أسماء المصابين أو التفاصيل الطبية في المنصة.
04
استعن بمحقق مختص عند الإصابات الجسيمة أو الأحداث عالية الخطورة.
الوحدة 3
اكتب بيان أثر محايداً
ضع الحدث عند رأس المخطط. اجعله محدداً وقابلاً للتحقق، ولا تضع السبب المفترض داخل وصف المشكلة.
صياغة ضعيفة
العامل المهمل أسقط اللوح.
صياغة أفضل
تحرك لوح خرساني مسبق الصب أثناء الرفع واصطدم بحاجز مؤقت.
جرّب بنفسكأي بيان مشكلة يجب أن يوضع في رأس مخطط عظم السمكة؟
هذا يضع سببًا مفترضًا، وحكمًا على شخص، داخل بيان المشكلة. ينتهي التحقيق قبل أن يبدأ.
اكتب كل سبب محتمل بصفته فرضية. بجانبه، اكتب الدليل الذي قد يؤيده أو يرفضه. ابحث عن أدلة تناقض رأي الفريق، لأن الاتفاق السريع لا يثبت صحة الاستنتاج.
فرضية: نقاط الرفع لم تكن مناسبة للوح. الدليل المطلوب: خطة الرفع، رسم المصنع، شهادة ملحقات الرفع، وصور نقاط الربط. الحالة: غير مثبتة حتى فحص الأدلة.
الوحدة 6
تمرين افتراضي من مشروع
سيناريو للتدريب، وليس حادثاً حقيقياً
أثناء رفع لوح خرساني مسبق الصب في أحد المشاريع، تحرك اللوح جانبياً واصطدم بحاجز مؤقت. لم تقع إصابة. أوقف الفريق العمل وحافظ على الموقع.
مهمتك
01
اكتب بيان أثر محايداً من جملة واحدة.
02
اقترح فرضية في كل فئة دون وصف أي شخص بأنه مهمل.
03
حدد دليلاً قد يؤيد أو يرفض كل فرضية.
04
لا تعتمد إجراءً تصحيحياً نهائياً قبل اختبار الفرضيات.
Pêşnivîsa wergerê
Ev guhertoya Kurmancî divê ji hêla pisporê HSE yê ku Kurmancî baş dizane ve were kontrolkirin, berî ku ji bo perwerdehiya fermî were bikaranîn.
Sînorê ewlehî û lêkolînê
Pêşî bersiva acîl bide û cih ewle bike. Delîlan biparêze û şertên ragihandinê yên herêmî bişopîne. Ev perwerdehî berpirsiyariya qanûnî diyar nake û şûna lêkolînerê jêhatî nagire.
Beş 1
Diyagrama Ishikawa çi ye?
Diyagrama sedem û encamê, ku wek diyagrama hestiyê masî jî tê zanîn, alîkariya tîmê dike ku sedemên gengaz di komên zelal de rêk bike. Armanca wê vekirina rêyên lêpirsînê ye. Ramanek li ser diyagramê sedema bingehîn îspat nake. Ew hîpotez e heta delîl wê piştgirî bike.
Rastî
Agahiyeke ku wêneyek, belgeyek, pîvanek an şahideke pêbawer piştgirî dike.
Hîpotez
Ravekirineke gengaz a ku hewceyê delîlan e.
Encama piştgirîkirî
Encamek ku bi delîlên berdest re li hev dike, digel tomarkirina sînorên nezelaliyê.
Gotinek ji lêkolînê
Ew çi ye
0 ji 3 hatin hevgirtin
Beş 2
Bi ewlehî û rastiyan dest pê bike
01
Xetera tavilê kontrol bike û cih biparêze.
02
Tiştê ku hatiye dîtin ji fikra tîmê cuda bike.
03
Navên birîndaran an agahiyên tenduristiyê li platformê nenivîse.
04
Ji bo bûyerên giran an xwedî potansiyela bilind lêkolînerekî jêhatî bi kar bîne.
Beş 3
Daxuyaniyek bêalî ya encamê binivîse
Bûyerê taybet û kontrolbar binivîse. Sedema texmînkirî neke nav danasîna pirsgirêkê.
Qels
Karkerê pêbawernebûyî panel avêt.
Çêtir
Panelek betona pêş-avakirî di dema rakirinê de tevgeriya û li bendek demkî ket.
BiceribîneKîjan gotina pirsgirêkê divê li serê diyagrama masî be?
Ev sedemeke texmînkirî, û darizandinek li ser kesekî, dixe nav gotina pirsgirêkê. Lêkolîn berî ku dest pê bike diqede.
Rast e. Diyar, verastkirbar û bêalî ye. Bûyerê vedibêje û sedeman ji bo diyagramê dihêle ku lê bigere.
Hîn encamek e ku wek gotinekê hatiye xemilandin. "Serpereştiya qels" hîpotezek e ku pêşî delîl dixwaze.
Her sedema gengaz wek hîpotez binivîse. Delîla ku dikare wê piştgirî an red bike diyar bike. Li delîlên berovajî jî bigere, ji ber ku lihevkirina zû bi tenê rastbûna encamê îspat nake.
Hîpotez: Xalên rakirinê ji bo panelê ne guncan bûn. Delîla hewce: Plana rakirinê, xêza çêkirinê, sertîfîkaya amûrên rakirinê, û wêneyên xalên girêdanê. Rewş: Heta ku delîl neyên vekolîn, ne îspatkirî ye.
Beş 6
Rahênana xeyalî ya projeyekê
Senaryoyeke perwerdehiyê, ne bûyerek rastîn
Di dema rakirina panelek betonê ya pêş-avakirî li projeyekê de, panel ber bi alî ve tevgeriya û li bendek demkî ket. Kes birîndar nebû. Tîmê kar rawestand û cih parast.
Peywira te
01
Daxuyaniyeke bêalî ya encamê ya hevokek yek binivîse.
02
Di her kategoriyê de hîpotezek pêşniyar bike, bêyî ku kesekî wek pêbawernebûyî binav bikî.
03
Delîlek ku dikare her hîpotezê piştgirî an red bike diyar bike.
04
Berî ku hîpotez werin ceribandin, çalakiyeke rastkirinê ya dawîn napejirîne.
Final assessment
Final assessment & certificate
Ten questions covering the six modules. A verified learner must complete every module and achieve at least 70%. The server records the attempt and issues the certificate, not the browser.
Question 1 of 10
Sources
Trusted sources
HSE Hub prepared this course and used the following sources to check the method and principles.